Dünya Sağlık Örgütü'nün (WHO) sağlık tanımına göre, sağlık yalnızca hastalık ya da sakatlığın olmaması hali değil; fiziksel, zihinsel ve sosyal durumun iyi olmasıdır. İnsanlar, sürekli çeşitli çevresel etkilerle karşı karşıyadır. Bunlar hava, su, gıda ve deriye temas eden maddelerdir. Hastalık nedenleri; genetik, İnsanların fiziksel yapısı ve yaşadıkları çevresel koşulları kapsar.
Çevresel nedenlerle gelişen en önemli ve yaygın sorunlardan biri hava kirliliğidir. Hava kirliliği genelde endüstriyel emisyonlarla ilişkilendirilse de, birçok kentte motorlu taşıtlar, hava kirliliğinin en temel nedeni durumundadır. Özellikle yaz aylarında taşıt egzozlarından, boyalardan, temizlik malzemelerinden çıkan ve havayı kirleten maddeler güneş ışınlarıyla etkileşime geçtiğinde ozon kirliliği oluşur. Bu kirlilik, akut solunum yolu hastalıklarına, akciğer kapasitesinin azalmasına ve astım krizlerine neden olabilir.
Su kalitesi de sağlık açısından tehlikelerle karşılaşılmasında önemli bir etkendir. Sudaki mikrobiyolojik kirlilik, dünya genelinde önemli bir sağlık sorunudur. Suyun tarım nedeniyle kirlenmesi, bazı bölgelerde içme suyuna ve yer altı sularına karışan böcek ilaçları, sanayi atıklarından kaynaklanan ve deri kanserine neden olan arsenik konsantrasyonları, sorunun ciddiyetini vurgulamak açısından önemlidir.
Sağlıklı beslenme, kimi kanser türleri de dahil olmak üzere birçok hastalığın önlenmesinde önemli rol oynar. Besinlerin etiketlerinde yeterli bilgi olmaması doğru seçimi zorlaştırır.
İnsan ve çevre sağlığına kalıcı zararlar verebilen hastane atıkları en önemli sorunlar arasındadır. Tüm sağlık kuruluşlarında, hastane atıklarının yok edilmesine ilişkin yazılı politikalar bulunmalıdır. Atıklar, sağlık kuruluşları içerisinde ayrıştırılarak bir araya toplanmalı, mümkün olduğunca kaynağında etkisiz hale getirilmeli ve çevreye zararın en aza indirilmesi açısından her zaman yeniden işlemden geçirilmelidir. Tüm hastane personeli atıklar konusunda eğitilmelidir. Bu önlemlerle, hastane atıklarının çevreye en az zarar vererek yok edilmesi sağlanabilir.
Siz ne yapabilirsiniz?
- Doğru ve dengeli beslenme alışkanlıkları edinin.
- Doğal yöntemlerle üretilmiş, ekolojik sebze ve meyvelerle beslenmeye özen gösterin.
- Düzenli spor yapın.
- UVA ve UVB ışınlarının zararlarından korunmak için mutlaka filtreli güneş gözlüğü kullanın.
- Güneşe çıkarken mutlaka koruyucu güneş gözlüğü kullanın.
- Sigara içmeyin; sigara içilen ortamlardan olabildiğince uzak durun.
- Evde kullandığınız boya incelticileri, temizlik malzemeleri gibi çözücülerin kapaklarını işiniz bittiğinde sıkıca kapatın. Bu ürünlerin içinde bulunan bazı zararlı maddeler buharlaşarak havaya karışır ve sağlığınızı ciddi olarak tehdit eder.
- Hastalandığınızda doğru ilacı, doğru zamanda, gerektiği miktarda kullanın. Doktor önerisi dışında ilaç kullanmayın.
- İlaçları ve aşıları uygun sıcaklıkta saklayın. Kullanmadan önce prospektüsleri okuyun.
- Son kullanma tarihi geçen ilaçların çöpe atılması çevre açısından tehlike yaratır. Bu ilaçlar usulüne uygun olarak paketlenerek Belediye Sağlık İşleri'nin denetiminde ortadan kaldırılmalıdır.
