Balinalar giderek artan olumsuz etkilerle karşı karşıya

Güncelleme Tarihi 18 February 2022

Dünyanın her yerinde insan faaliyetlerinden kaynaklanan artan tehditler, balinaların göçlerini giderek daha tehlikeli hale getiriyor.
Balinalar dünyanın en ilham verici türleri arasındadır. Okyanusların sağlığının göstergelerindendir ve iklim açısından  kritik rol oynarlar. Bir balina, yaşamı boyunca binlerce ağaçla aynı miktarda karbon tutulmasına yardımcı olur. Küresel karbon emisyonlarının tahmini %40'ını yakalayan ve dünyadaki oksijenin yarısından fazlasını üreten mikroskobik bitkiler olan fitoplanktonu artırarak okyanuslarımızı yaşatmaya yardımcı olurlar. Okyanus üretkenliğine yapılan bu katkının doğa, insanlar ve geçim kaynakları ile küresel endüstriler için faydaları vardır.
 
Her yıl tahmini 300.000 setase, balıkçılık kaynaklı hedef dışı avcılık nedeniyle ölürken, popülasyonlar artan gemi trafiğinden, sualtı gürültüsünden, kirlilikten ve iklim değişikliği de dahil olmak üzere önemli habitatların kaybından etkileniyor. Bu tehditler  balinaların kritik yaşam alanları ve göç yolları ile örtüşüyor ve üreme ve beslenme alanları arasında seyahat eden balinalar için tehlikeli ve zaman zaman ölümcül bir engel oluşturuyor.

 
Mavi Koridorları Korumak

 
Mavi Koridorları Korumak, WWF ve bilim ortaklarından gelen, balinaların göç yolları boyunca insan faaliyetlerinden kaynaklanan artan tehditleri ortaya çıkaran ve bu kritik habitatlar için yeni bir koruma yaklaşımı çağrısında bulunan yeni bir küresel koruma raporu.
Mavi Koridorları Korumak, ilk kez, 50'den fazla araştırma grubunun katkıda bulunduğu küresel ölçekte göçmen balinaların 845 uydu cihazı ile izleme verisini haritalayarak, 30 yıllık bilimsel verileri vurguluyor.
 

 'Mavi koridor’ Nedir?

 
Mavi koridorlar, balinalar için kritik okyanus habitatlarıdır. Balinaların hayatta kalması için gerekli olan göç yollarıdır ve onların beslendiği, çiftleştiği, doğum yaptığı, yavru emzirdiği ve sosyalleştiği kritik okyanus habitatları arasında hareket etmelerini sağlar.
 
Balinalar bu göç yollarını çoğu zaman kıyı boyunca, ancak aynı zamanda açık okyanusta, uluslararası ve ulusal suların içinde ve dışında - bazıları her yıl binlerce kilometre katederek- seyahat ederler. 13 büyük balina türünden altısı, onlarca yıllık korumadan sonra bile Tehlike Altında veya Hassas olarak sınıflandırılır.
 
En fazla risk altındaki popülasyonlar arasında, 20 yılın en düşük noktasında olan ve yalnızca 336 bireyle kritik tehlikede olan Kuzey Atlantik balinası yer alıyor. Tespit edilen balinaların %86'sının endişe verici şekilde hayatlarında en az bir kez olta takımına dolanmış olduğu tahmin ediliyor.
 
Balinalar, okyanusumuz ve kendimiz için mavi koridorları birlikte koruyabiliriz. Şimdi harekete geçmezsek, bazı büyük balinalarımızın soyu yaşamlarımız içinde tükenebilir.

Ayşe Oruç, Deniz ve Yaban Hayatı Programları Müdürü
 

FAYDALI BİLGİLER